Hoeveel verschil maakt één stijlwoord in een AI-prompt?

Vijf keer dezelfde prompt, één woord verschil

Voor elke afbeelding startte ik een nieuwe generatie. De beschrijving van de vrouw, de woonkamer, de laptop, de koffiemok, de plant en het daglicht bleef telkens identiek.

Alleen het woord achter “Stijl:” veranderde: fotorealistisch, cinematic, illustratief, minimalistisch of vintage.

Daardoor kunnen we vrij goed bekijken hoeveel invloed één zo’n stijlwoord werkelijk heeft.

Over deze praktijktest

De vijf afbeeldingen op deze pagina zijn de beelden die ik daadwerkelijk tijdens deze test met de gratis versie van ChatGPT heb gegenereerd. Bij elke afbeelding staat ook de exacte prompt die daarvoor werd gebruikt.

Daardoor kun je de resultaten zelf bekijken en mijn beoordeling controleren. Deze test is geen selectie van de mooiste resultaten: de getoonde beelden zijn de resultaten waarop bovenstaande conclusies zijn gebaseerd.

Fotorealistisch

Hieronder zie je de afbeelding die ChatGPT met deze prompt genereerde.

Mijn indruk

De afbeelding hierboven ziet er inderdaad behoorlijk fotorealistisch uit. Huid, haar, interieur en daglicht worden geloofwaardig weergegeven.

Toch is dit resultaat minder opvallend dan ik vooraf had verwacht. ChatGPT maakt ook zonder uitgebreide fotografische instructies vaak al vrij realistische beelden. Daardoor vormt “fotorealistisch” op zichzelf geen erg uitgesproken stijl. Dat wordt vooral duidelijk wanneer we dit resultaat straks vergelijken met de cinematic-versie.

Cinematic

Hieronder zie je wat ChatGPT van dezelfde scène maakte nadat alleen het stijlwoord werd gewijzigd naar “cinematic”.

Mijn indruk

Bij de afbeelding hierboven is het effect van “cinematic” wel zichtbaar. ChatGPT speelt meer met licht en schaduw en het beeld krijgt iets meer sfeer en diepte.

Maar het verschil met de fotorealistische afbeelding is naar mijn mening veel kleiner dan verwacht. Het blijft vooral een realistische foto met wat meer filmische belichting. Eén woord is dus niet voldoende om een heel specifieke cinematic look af te dwingen.

Illustratief

Ook hier veranderde niets aan de beschrijving van de scène. Alleen “illustratief” werd als stijl toegevoegd.

Mijn indruk

Hier werkt het stijlwoord wél meteen zoals je zou verwachten. Aan de afbeelding hierboven zie je zonder verdere uitleg dat ChatGPT een illustratie heeft gemaakt in plaats van een fotorealistisch beeld.

Van de vijf termen levert “illustratief” het duidelijkste en meest voorspelbare stijlverschil op. Dat komt waarschijnlijk doordat het woord niet alleen een sfeer beschrijft, maar ook duidelijk aangeeft in welk soort beeld het resultaat moet veranderen.

Minimalistisch

Kijk bij het resultaat hieronder niet alleen naar de uitstraling van de afbeelding, maar ook naar wat ChatGPT met de inhoud van de kamer heeft gedaan.

Mijn indruk

Dit resultaat vind ik problematischer. Ik vroeg ChatGPT om een minimalistische stijl, niet om van de woonkamer een minimalistisch interieur te maken.

Toch zien we op de afbeelding hierboven dat de scène zelf soberder wordt. Er verschijnen minder voorwerpen en de kamer wordt eenvoudiger ingericht.

ChatGPT interpreteert het stijlwoord hier dus breder dan bedoeld. Het past “minimalistisch” niet alleen toe op de visuele weergave, maar ook op wat er in de afbeelding staat. Daardoor krijg ik niet de controle die ik van één stijlwoord verwachtte.

Vintage

De afbeelding hieronder maakt nog duidelijker waarom één stijlwoord soms te veel ruimte voor interpretatie laat.

Mijn indruk

Ook bij “vintage” gebeurt iets wat ik niet had gevraagd. Mijn bedoeling was een vintage fotografische uitstraling: dezelfde moderne scène, maar gefotografeerd met een oudere of analoge look.

ChatGPT past het begrip echter ook toe op de kamer zelf. Meubels, kleuren, decoratie en de algemene sfeer krijgen een ouder karakter. Zelfs de verweerde rand rond het beeld versterkt dat effect.

Het resultaat oogt duidelijk vintage, maar niet alleen de fotostijl is veranderd. ChatGPT heeft ook de inhoud van de scène anders geïnterpreteerd. Daardoor toont ook deze afbeelding dat een los stijlwoord te weinig precisie biedt.

Minder verschil én minder controle dan verwacht

Eén stijlwoord is voor mij niet voldoende

Mijn verwachting vooraf was eenvoudig: als ik dezelfde prompt vijf keer gebruik en alleen het stijlwoord verander, zouden er vijf duidelijk verschillende visuele stijlen ontstaan. Na het bekijken van de vijf echte resultaten hierboven vind ik die aanpak niet geslaagd.

Bij “illustratief” is het verschil duidelijk. Bij “cinematic” zien we vooral een andere lichtwerking, maar het verschil met “fotorealistisch” blijft beperkt.

Nog belangrijker is wat er gebeurt met “minimalistisch” en “vintage”. ChatGPT verandert daarbij niet alleen de manier waarop de scène wordt weergegeven, maar begint ook de inhoud van de scène zelf aan te passen.

Mijn belangrijkste conclusie is daarom: een los stijlwoord geeft AI te veel ruimte om zelf te bepalen wat je bedoelt. Wie meer controle wil over het resultaat, zal de gewenste visuele stijl veel concreter moeten beschrijven.

Wat als we de stijl wél heel precies omschrijven?

Uit deze eerste test bleek dat één stijlwoord vaak te veel ruimte laat voor interpretatie. Bij “cinematic” bleef het verschil met fotorealistisch vrij beperkt, terwijl ChatGPT bij “minimalistisch” en “vintage” zelfs delen van de scène anders begon te interpreteren.

Daarom heb ik dezelfde test opnieuw uitgevoerd. Deze keer schreef ik per stijl veel concreter uit welke belichting, kleuren, contrasten, scherpte en andere visuele kenmerken ik wilde zien.

De resultaten waren duidelijk beter. Bekijk hier de tweede praktijktest: werkt een uitgebreide stijlprompt beter dan één stijlwoord?