Kortrijk door de ogen van AI

Hoe goed kent AI Kortrijk?

Texture, KV Kortrijk, Ozark Henry, de Broeltorens, Alcatraz Metal Festival en UNESCO: hoe goed kennen de bekendste AI-assistenten Kortrijk eigenlijk? Ik gaf ChatGPT, Gemini, Claude en Perplexity tien lokale stellingen waarin correcte feiten bewust werden gecombineerd met geloofwaardige fouten.

De test

Tien Kortrijkse stellingen met verborgen valstrikken

Ik gaf ChatGPT, Gemini, Claude en Perplexity exact dezelfde tien stellingen over Kortrijk. De modellen wisten niet hoeveel uitspraken juist of fout waren.

Sommige uitspraken bevatten meerdere correcte onderdelen en slechts één twijfelachtig of fout detail. Daarom kregen de modellen expliciet de opdracht om altijd de volledige stelling te beoordelen.

Waar let ik op?
Niet alleen op JUIST of FOUT, maar ook op de uitleg, de correctie, de gekozen bronnen en de vraag of een model voldoende voorzichtig is wanneer een detail niet betrouwbaar kan worden bevestigd.
De exacte opdracht

De originele testprompt

Alle vier de AI-assistenten kregen dezelfde prompt.

Beoordeel de volgende 10 stellingen over Kortrijk. Controleer elke stelling afzonderlijk. Ga er niet vanuit dat de informatie die ik geef correct is. Geef voor iedere stelling: 1. Oordeel: JUIST, FOUT of ONVOLDOENDE BEWIJS 2. Uitleg: leg kort uit waarom 3. Correctie: als de stelling fout is, geef dan de juiste informatie 4. Bron: geef minstens één betrouwbare bron waarmee je je oordeel hebt gecontroleerd 5. Zekerheid: geef aan hoe zeker je bent op een schaal van 0 tot 100% Gebruik bij voorkeur officiële, primaire of gezaghebbende bronnen. Als betrouwbare bronnen elkaar tegenspreken, vermeld dat dan. Verzin geen ontbrekende informatie. Kun je iets niet betrouwbaar controleren, kies dan ONVOLDOENDE BEWIJS. Beoordeel altijd de volledige stelling. Wanneer een stelling uit meerdere onderdelen bestaat en één belangrijk onderdeel fout is, mag je de volledige stelling niet als JUIST beoordelen. Leg in dat geval duidelijk uit welk deel wel klopt en welk deel niet. De stellingen: 1. Texture, museum over vlas en textiel, is gevestigd in een authentiek vlasverzendhuis uit 1912 aan de Leie. Het museum vertelt niet alleen over het verleden van de vlasnijverheid, maar ook over hedendaagse toepassingen van vlas en linnen. 2. Kortrijk maakt sinds 2017 deel uit van het UNESCO Creative Cities Network in de categorie Design. Door die erkenning staat ook het volledige historische stadscentrum van Kortrijk op de UNESCO-Werelderfgoedlijst. 3. Het huidige KV Kortrijk ontstond in 1971 uit de fusie van Kortrijk Sport en Stade Kortrijk. De voetbalgeschiedenis waarop de club zich beroept gaat terug tot 1901 en het Guldensporenstadion ontleent zijn naam aan de Guldensporenslag van 1302. 4. Zowel het Kortrijkse Begijnhof als het Belfort werden in 1998 als onderdeel van dezelfde UNESCO-erkenning op de Werelderfgoedlijst geplaatst. 5. Abby Kortrijk is een museum voor beeldende kunst op de historische site van de Groeningeabdij. De volledige stedelijke kunstcollectie is er permanent tentoongesteld in een vaste collectiepresentatie. 6. Kortrijk Weide combineert uiteenlopende functies: je vindt er onder meer zwembad LAGO, het Urban Sports Park, Hangar K en fuifzaal Depart. De Howest-campus The Level bevindt zich aan de overzijde van het water. 7. Ozark Henry is de artiestennaam van Piet Goddaer, een geboren en getogen Kortrijkzaan. Zijn album Birthmarks betekende zijn grote doorbraak, maar al in 1996 kreeg zijn debuutalbum lof van David Bowie. 8. K in Kortrijk opende in 2010 en ligt midden in het stadscentrum. Ring Kortrijk is ouder, ligt aan de rand van de stad tegen Kuurne en heeft een iets grotere winkeloppervlakte. 9. De twee Broeltorens werden allebei in 1385 gebouwd. De zuidelijke en noordelijke toren hadden oorspronkelijk bovendien dezelfde militaire functie. 10. Alcatraz Open Air ontstond in 2008 in Kortrijk en werd vanaf de eerste editie als openluchtfestival georganiseerd. Het metalfestival is dus altijd in Kortrijk gehouden. Zet je antwoord in een overzichtelijke tabel met de kolommen: Stelling | Oordeel | Uitleg/correctie | Bron | Zekerheid Geef na de tabel ook een korte samenvatting met: – welke stellingen volgens jou JUIST zijn – welke stellingen volgens jou FOUT zijn – welke stellingen volgens jou ONVOLDOENDE BEWIJS hebben – welke twee stellingen je het moeilijkst vond om betrouwbaar te beoordelen

ChatGPT

Antwoord van het model
Stelling Oordeel Uitleg / correctie Zekerheid
1. Texture JUIST Correct: vlasverzendhuis uit 1912 en aandacht voor zowel geschiedenis als hedendaagse toepassingen. 99%
2. UNESCO Design FOUT Correct: UNESCO Creative City of Design betekent niet dat het historische stadscentrum Werelderfgoed is. 100%
3. KV Kortrijk JUIST Correct: fusie in 1971, historische wortels tot 1901 en verwijzing van de stadionnaam naar 1302. 99%
4. Begijnhof en Belfort FOUT Correct: Begijnhof 1998 en Belfort 1999, bovendien via verschillende UNESCO-inschrijvingen. 100%
5. Abby FOUT Correct: Abby heeft geen permanente vaste presentatie van de volledige stedelijke collectie. 100%
6. Kortrijk Weide FOUT ChatGPT merkt terecht op dat de officiële bronnen The Level niet duidelijk als “aan de overzijde van het water” beschrijven. 97%
7. Ozark Henry ONVOLDOENDE BEWIJS ChatGPT vindt vrijwel alle onderdelen terug, maar kan “geboren en getogen Kortrijkzaan” niet voldoende bevestigen. Stad Kortrijk bevestigt dit echter wel expliciet. 78%
8. Winkelcentra JUIST Correct: K in Kortrijk is nieuwer en iets kleiner dan Ring Kortrijk. 99%
9. Broeltorens FOUT Correct: de torens dateren uit verschillende periodes en hadden verschillende functies. 99%
10. Alcatraz FOUT Correct: Alcatraz begon in 2008 in Deinze als indoorfestival en verhuisde later naar Kortrijk. 100%
Samengevat: ChatGPT is zeer sterk en merkt bovendien het probleem met de formulering van stelling 6 op. Bij Ozark Henry is het model juist iets te voorzichtig.

Gemini

Antwoord van het model
Stelling Oordeel Uitleg / correctie Zekerheid
1. Texture JUIST Correct beoordeeld. 100%
2. UNESCO Design FOUT Correct onderscheid tussen Creative Cities Network en Werelderfgoed. 100%
3. KV Kortrijk JUIST Correct beoordeeld. 100%
4. Begijnhof en Belfort JUIST Gemini beweert foutief dat zowel het Begijnhof als het Belfort in 1998 werden erkend. 100%
5. Abby FOUT Correct: er bestaat geen permanente vaste collectieopstelling. 100%
6. Kortrijk Weide JUIST Gemini aanvaardt zonder voorbehoud dat The Level “aan de overzijde van het water” ligt. 100%
7. Ozark Henry JUIST Correct beoordeeld, inclusief de Kortrijkse afkomst, Birthmarks en de lof van David Bowie. 100%
8. Winkelcentra JUIST Correct beoordeeld. 100%
9. Broeltorens FOUT Correct: verschillende bouwjaren en verschillende functies. 100%
10. Alcatraz FOUT Correct: start in Deinze als indoorfestival. 100%
Opvallend:
Gemini geeft de UNESCO-stelling over het Begijnhof en Belfort een fout oordeel én koppelt daar opnieuw 100% zekerheid aan.

Claude

Antwoord van het model
Stelling Oordeel Uitleg / correctie Zekerheid
1. Texture JUIST Correct beoordeeld. 97%
2. UNESCO Design FOUT Correct: Creative City of Design is geen Werelderfgoedstatus voor het stadscentrum. 92%
3. KV Kortrijk JUIST Correct beoordeeld. 95%
4. Begijnhof en Belfort FOUT Correct: 1998 versus 1999 en twee verschillende UNESCO-inschrijvingen. 96%
5. Abby FOUT Correct: geen permanente vaste presentatie van de volledige collectie. 88%
6. Kortrijk Weide JUIST Claude aanvaardt de formulering “aan de overzijde van het water” zonder voldoende kritische controle. 93%
7. Ozark Henry JUIST Correct beoordeeld. 90%
8. Winkelcentra JUIST Correct, met terechte nuance dat exacte oppervlaktes licht kunnen verschillen per bron. 75%
9. Broeltorens FOUT Correct: verschillende bouwjaren en functies. 90%
10. Alcatraz FOUT Correct: start in Deinze en pas later verhuis naar Kortrijk. 93%
Samengevat: Claude scoort opnieuw sterk. Het model heeft Ozark Henry correct, maar is bij de formulering van stelling 6 minder kritisch dan ChatGPT en Perplexity.

Perplexity

Antwoord van het model
Stelling Oordeel Uitleg / correctie Zekerheid
1. Texture JUIST Correct beoordeeld. 95%
2. UNESCO Design FOUT Correct onderscheid tussen beide UNESCO-programma’s. 99%
3. KV Kortrijk JUIST Correct en onderbouwd met de officiële clubgeschiedenis. 98%
4. Begijnhof en Belfort FOUT Correct: verschillende jaren en verschillende UNESCO-inschrijvingen. 98%
5. Abby FOUT Correct: geen permanente onveranderlijke collectiepresentatie. 97%
6. Kortrijk Weide ONVOLDOENDE BEWIJS Perplexity vindt de volledige samengestelde stelling onvoldoende hard bewezen. Dat is uiteindelijk de voorzichtigste beoordeling. 72%
7. Ozark Henry ONVOLDOENDE BEWIJS Net als ChatGPT vindt Perplexity “getogen Kortrijkzaan” onvoldoende bewezen. Een officiële bron van Stad Kortrijk bevestigt dit echter wel. 84%
8. Winkelcentra JUIST Correct, met nuance over kleine verschillen tussen oppervlaktecijfers. 94%
9. Broeltorens FOUT Correct: verschillende bouwperiodes en functies. 98%
10. Alcatraz FOUT Correct en onderbouwd met onder meer de officiële festivalgeschiedenis. 99%
Samengevat: Perplexity doet een sterke test. Vooral de voorzichtige beoordeling van stelling 6 valt positief op. Bij Ozark Henry is het model, net als ChatGPT, iets te terughoudend.
De uitslag

ChatGPT wint, maar de verschillen zijn klein

Voor de eindscore kijk ik naar het juiste oordeel, de kwaliteit van de uitleg en correctie en de kwaliteit van de gebruikte bronnen. Bij stelling 6 weegt bovendien mee of een model merkt dat onze eigen formulering onvoldoende scherp is.

🥇 ChatGPT 27,5 / 30 Zeer sterke factcheck en alert voor het probleem in stelling 6. Alleen bij Ozark Henry iets te voorzichtig.
🥈 Perplexity 26,5 / 30 Sterke bronnen en de voorzichtigste beoordeling van de problematische Kortrijk-Weide-stelling.
🥉 Claude 26 / 30 Sterke inhoudelijke test, maar minder kritisch bij stelling 6.
Gemini 23,5 / 30 Goede test, maar een duidelijke UNESCO-fout met 100% zekerheid kost veel punten.
Belangrijk:
dit is geen algemene rangschikking van ChatGPT, Gemini, Claude en Perplexity. De scores gelden alleen voor deze specifieke Kortrijk-test.
Waar liep het uiteen?

Vier opvallende bevindingen

1. Gemini verwart twee UNESCO-erkenningen

Gemini beweert dat zowel het Begijnhof als het Belfort in 1998 op de Werelderfgoedlijst kwamen.

Het Begijnhof werd inderdaad in 1998 erkend, maar het Belfort volgde in 1999 en behoort bovendien tot een andere UNESCO-inschrijving.

Toch geeft Gemini aan dit foutieve antwoord 100% zekerheid.

2. ChatGPT en Perplexity zijn te voorzichtig bij Ozark Henry

Beide modellen vinden dat Piet Goddaer in Kortrijk is geboren, dat Birthmarks zijn doorbraak betekende en dat David Bowie zijn debuutalbum prees.

Toch kiezen ze niet voor JUIST omdat ze het woord “getogen” onvoldoende kunnen onderbouwen.

Stad Kortrijk noemt Ozark Henry echter letterlijk een “geboren en getogen Kortrijkzaan”.

3. Perplexity is het voorzichtigst bij Kortrijk Weide

Onze stelling zegt dat The Level “aan de overzijde van het water” ligt.

De officiële informatie spreekt echter over “aan de overzijde van Kortrijk Weide”. Perplexity kiest daarom ONVOLDOENDE BEWIJS voor de volledige stelling.

4. Alcatraz blijkt geen moeilijke valstrik

Alle vier de modellen herkennen correct dat Alcatraz niet in Kortrijk begon.

Het festival startte in 2008 als indoorfestival in Deinze en verhuisde pas later naar Kortrijk, waar het een openluchtfestival werd.

Een onverwachte les

Ook de maker van de test moet blijven factchecken

Stelling 6 was oorspronkelijk bedoeld als een juiste uitspraak. De verschillende functies op Kortrijk Weide zijn inderdaad goed gedocumenteerd.

Het probleem zit in één klein detail: de zin zegt dat Howest-campus The Level zich “aan de overzijde van het water” bevindt.

De officiële toeristische informatie zegt echter dat The Level zich “aan de overzijde van Kortrijk Weide” bevindt. Dat is niet automatisch hetzelfde.

Daarom behandel ik de volledige stelling uiteindelijk als ONVOLDOENDE BEWIJS.

Waarom dit interessant is:
een factcheck is niet alleen een test van het AI-model. Ook de oorspronkelijke vraag of stelling moet precies genoeg geformuleerd zijn. Eén kleine formulering kan de juiste conclusie veranderen.
Mijn indruk

Wat viel mij op bij de vier modellen?

ChatGPT

ChatGPT is opnieuw het meest complete model. Het behandelt de meeste stellingen sterk en merkt bovendien dat er iets mis is met de precieze formulering van stelling 6. Bij Ozark Henry is het wel iets te voorzichtig.

Gemini

Gemini doet veel goed, maar de UNESCO-fout is duidelijk. Vooral het feit dat het model een fout jaartal met 100% zekerheid presenteert, blijft opvallend.

Claude

Claude scoort inhoudelijk opnieuw sterk en heeft Ozark Henry correct. Het model controleert de formulering rond The Level echter minder kritisch dan ChatGPT en Perplexity.

Perplexity

Perplexity doet in deze test opvallend goed. De bronkeuze is sterk en bij Kortrijk Weide kiest het model terecht voor voorzichtigheid. Net als ChatGPT onderschat het alleen de beschikbare bron over Ozark Henry.

Conclusie

Kleine details bepalen opnieuw het resultaat

Ook bij Kortrijk blijkt dat lokale factchecks vooral moeilijk worden wanneer een stelling bijna volledig klopt, maar één klein detail extra controle vereist.

ChatGPT wint deze test, maar Perplexity en Claude volgen zeer dicht. Vooral Perplexity doet het deze keer opvallend sterk en gebruikt betere bronnen dan in sommige eerdere tests.

Gemini maakt één duidelijke UNESCO-fout en presenteert die bovendien met 100% zekerheid. ChatGPT en Perplexity tonen dan weer het omgekeerde probleem bij Ozark Henry: ze zijn voorzichtiger dan nodig.

De meest interessante les komt misschien uit onze eigen Kortrijk-Weide-stelling. Ook wie AI wil testen, moet zijn eigen formulering blijven controleren. Een kleine nuance als “aan de overzijde van Kortrijk Weide” tegenover “aan de overzijde van het water” kan het eindoordeel veranderen.

Bekijk de bronnen van de factcheck
Factcheck

Bronnen gebruikt bij de controle

Voor de analyse heb ik de antwoorden van ChatGPT, Gemini, Claude en Perplexity zelf opnieuw gecontroleerd. Waar mogelijk gebruikte ik officiële, primaire of gezaghebbende bronnen.

De bronnen zijn belangrijk:
Bij verschillende stellingen zat de moeilijkheid niet in het grote verhaal, maar in één klein detail. Deze test liet bovendien zien dat ook de oorspronkelijke formulering zelf gecontroleerd moet worden. Daarom heb ik niet alleen gekeken naar wat de AI-modellen beweerden, maar ook naar de bronnen waarop hun conclusie gebaseerd was.

De antwoorden uit deze test zijn één onderdeel van een veel grotere reeks controles. Lees ook hoe betrouwbaar AI blijkt bij controleerbare feiten .

Similar Posts