Begin hier – praktisch aan de slag
Een goede prompt schrijven: 5 stappen voor betere AI-antwoorden
Een goede prompt vertelt AI duidelijk wat je wilt, welke informatie belangrijk is en hoe het antwoord eruit moet zien.
Je hoeft daarvoor geen ingewikkelde technische taal te gebruiken. Een goede prompt lijkt vooral op een duidelijke uitleg aan iemand die jouw situatie nog niet kent.
Op deze pagina leer je een eenvoudige formule met vijf onderdelen die je kunt gebruiken bij ChatGPT en andere AI-diensten.
Op deze pagina
Zo bouw je stap voor stap een goede prompt
- Waarom helpt een duidelijke prompt?
- De 5 onderdelen van een goede prompt
- Stap 1: zeg wat AI moet doen
- Stap 2: geef de nodige context
- Stap 3: vermeld belangrijke voorwaarden
- Stap 4: kies de gewenste antwoordvorm
- Stap 5: vermeld doelgroep en toon
- Je prompt verder verbeteren
- Veelgemaakte fouten
- Zelf een prompt bouwen
Eerst de basis
Waarom geeft een duidelijke prompt vaak een beter antwoord?
AI kent jouw bedoeling niet vanzelf. Het weet bijvoorbeeld niet voor wie een tekst bedoeld is, hoeveel tijd je hebt, welk budget beschikbaar is of hoe uitgebreid het antwoord moet zijn.
Hoe beter je de relevante informatie meegeeft, hoe minder AI zelf hoeft in te vullen.
Weet je nog niet precies wat een prompt is? Lees eerst de eenvoudige uitleg: wat is een prompt? →
Het verschil in de praktijk
Van een vage prompt naar een duidelijke opdracht
Te vaag
Schrijf een e-mail over de afspraak.
AI weet niet aan wie je schrijft, over welke afspraak het gaat, wat je wilt bereiken of welke toon geschikt is.
Duidelijker
Schrijf een vriendelijke e-mail aan een klant om onze afspraak van donderdag om 14 uur te verplaatsen naar vrijdagvoormiddag. Vraag welk tijdstip voor de klant past. Houd de e-mail kort en professioneel.
Nu kent AI het doel, de ontvanger, de situatie en de gewenste toon.
Een eenvoudige formule
De 5 onderdelen van een goede prompt
Niet iedere prompt heeft alle vijf onderdelen nodig. Gebruik alleen wat relevant is voor de opdracht.
Wat moet AI doen?
Wat moet AI weten?
Waarmee moet AI rekening houden?
Hoe wil je het antwoord?
Voor wie is het en hoe moet het klinken?
Doel + Context + Voorwaarden + Vorm + Doelgroep en toon
Stap 1
Begin met een duidelijk doel
Vertel eerst wat AI precies moet doen. Een duidelijk werkwoord maakt de opdracht meteen concreter.
Schrijf, herschrijf, verbeter of verkort.
Leg uit, vergelijk, beschrijf of geef voorbeelden.
Vat samen, plan, maak een lijst of stappenplan.
Maak een boodschappenlijst voor vijf eenvoudige avondmaaltijden.
Stap 2
Geef de context die AI nodig heeft
Context is de achtergrondinformatie die nodig is om je opdracht goed te begrijpen. Geef vooral informatie die het antwoord werkelijk kan beïnvloeden.
- voor wie de tekst of oplossing bedoeld is;
- wat er al gebeurd of afgesproken is;
- welke informatie AI moet gebruiken;
- wat je zelf al geprobeerd hebt;
- waarom je het antwoord nodig hebt.
Ik organiseer een familiedag voor twaalf volwassenen en vier kinderen tussen vijf en tien jaar. We willen binnen blijven omdat er regen wordt voorspeld.
Stap 3
Geef aan waarmee AI rekening moet houden
Voorwaarden helpen om voorstellen uit te sluiten die niet bij je situatie passen.
Bijvoorbeeld maximaal 50 euro.
Bijvoorbeeld klaar binnen 30 minuten.
Bijvoorbeeld zonder auto, lactosevrij of zonder vaktaal.
De activiteit mag maximaal drie uur duren, moet geschikt zijn voor kinderen en mag niet meer dan 15 euro per persoon kosten.
Stap 4
Vraag om een bruikbare antwoordvorm
Je hoeft AI niet zelf te laten bepalen hoe het antwoord wordt opgebouwd. Vraag meteen om de vorm waarin jij de informatie wilt gebruiken.
- Lijst: handig voor ideeën en aandachtspunten.
- Stappenplan: handig voor taken met een vaste volgorde.
- Tabel: handig om mogelijkheden te vergelijken.
- E-mail: handig wanneer je het resultaat wilt versturen.
- Samenvatting: handig om snel de kern te zien.
- Checklist: handig om niets te vergeten.
Zet het antwoord in een tabel met de kolommen activiteit, locatie, prijs per persoon en belangrijkste voordeel.
Stap 5
Vermeld voor wie het antwoord bedoeld is
Dezelfde informatie moet anders worden uitgelegd aan een kind, een klant, een specialist of iemand zonder voorkennis.
- een absolute beginner;
- een klant zonder technische kennis;
- een kind;
- een collega of leidinggevende.
- vriendelijk en duidelijk;
- professioneel maar niet stijf;
- kort en rechtstreeks;
- neutraal en feitelijk.
Schrijf voor iemand zonder financiële voorkennis. Gebruik eenvoudige woorden en een rustige, neutrale toon.
Maak het niet moeilijker dan nodig
Een goede prompt hoeft niet alle vijf onderdelen te bevatten
Voor een eenvoudige vraag kan één duidelijke zin genoeg zijn. Voeg meer informatie toe wanneer de opdracht ingewikkelder wordt of wanneer het eerste antwoord te algemeen is.
Leg het verschil tussen een website en een browser uit in maximaal vijf korte punten.
Maak een planning voor een familiefeest met twintig gasten, vier kinderen, een budget van 500 euro en maximaal twee uur voorbereidingstijd op de dag zelf.
Je eerste prompt hoeft niet perfect te zijn
Verbeter je opdracht tijdens het gesprek
Je kunt na het eerste antwoord extra context, voorwaarden of instructies toevoegen zonder helemaal opnieuw te beginnen.
Geef vijf ideeën voor een uitstap.
De uitstap is voor twee volwassenen en een kind van acht jaar.
Kies alleen activiteiten binnen 40 kilometer van Oostende die ook geschikt zijn bij regen.
Bij een grotere opdracht kun je AI ook vragen om eerst na te gaan welke belangrijke informatie ontbreekt.
Let hierop
Veelgemaakte fouten bij het schrijven van prompts
“Maak een planning” zegt niet waarvoor, voor wie of binnen welke periode.
Veel verschillende opdrachten in één prompt kunnen het resultaat onoverzichtelijk maken.
AI kan geen rekening houden met een budget of deadline die je niet vermeldt.
Je krijgt misschien een lange tekst terwijl je eigenlijk een checklist nodig hebt.
Lees het resultaat na en vraag aanpassingen wanneer iets ontbreekt.
Gebruik geen gevoelige gegevens wanneer die niet nodig zijn voor de opdracht.
Vervang echte namen, contactgegevens en andere gevoelige informatie waar mogelijk door algemene of fictieve gegevens.
Bekijk de regels voor veilig AI-gebruik →Zelf proberen
Bouw zelf een duidelijke prompt
Hieronder bouwen we één opdracht stap voor stap op met de vijf onderdelen.
Laat AI een planning maken.
Je wilt zaterdagvoormiddag je woning opruimen.
Je werkt alleen en hebt vier uur.
Vraag om een stappenplan met tijdsblokken.
Vraag om eenvoudige en motiverende uitleg.
De volledige prompt
Probeer dezelfde structuur nu met een eigen veilige opdracht, bijvoorbeeld een maaltijd plannen, een e-mail schrijven of een uitstap voorbereiden.
Kort samengevat
Dit moet je onthouden
- Begin met een duidelijk doel.
- Geef alleen context die voor het antwoord relevant is.
- Vermeld belangrijke voorwaarden zoals tijd, budget en beperkingen.
- Vraag om een vorm die je gemakkelijk kunt gebruiken.
- Vertel voor wie het antwoord bedoeld is en welke toon je wilt.
- Een goede prompt hoeft niet lang te zijn.
- Verbeter je opdracht gerust tijdens het gesprek.
- Controleer belangrijke informatie altijd zelf.
Verder leren
Wil je je prompts nog gerichter maken?
De vijf onderdelen op deze pagina zijn een goede basis voor veel dagelijkse opdrachten. Voor complexere situaties kun je nog verder gaan.
Een professionele prompt opbouwen
Voeg onder meer een duidelijke rol, expliciete uitsluitingen en verduidelijkende vragen toe wanneer een opdracht complexer wordt.
Professionele prompt schrijven →Een voorbeeld toevoegen
Laat AI zien welke toon, structuur, lengte of antwoordvorm je ongeveer verwacht.
Voorbeelden in je prompt gebruiken →Meteen oefenen
Gebruik een prompt uit de bibliotheek
In de promptbibliotheek van AiLabo.eu vind je kant-en-klare opdrachten voor onder meer e-mails, werk, planning, documenten en dagelijkse situaties. Je kunt ze rechtstreeks gebruiken of aanpassen met de vijf onderdelen die je op deze pagina hebt geleerd.
Verder in de basiscursus
Verbeter een antwoord met vervolgvragen
Zelfs een duidelijke eerste prompt hoeft niet meteen het perfecte antwoord op te leveren. In de volgende stap leer je hoe je het resultaat verder bijstuurt zonder opnieuw te beginnen.