Eerste les van de AI-basiscursus

Wat is AI?

AI is technologie waarmee computers taken uitvoeren die slim lijken, zoals tekst schrijven, vragen beantwoorden, afbeeldingen herkennen en informatie ordenen.

Je hoeft niets van programmeren of computers te kennen om AI te gebruiken. Je geeft een vraag of opdracht en de AI-dienst maakt op basis daarvan een antwoord of ander resultaat.

Lees de eenvoudige uitleg Ga naar de eerste oefening

Je hoeft niet te begrijpen wat er achter de schermen gebeurt

Om AI praktisch te gebruiken, hoef je geen technische termen te kennen en hoef je niet te kunnen programmeren.

Het belangrijkste is dat je leert hoe je een duidelijke vraag stelt, hoe je een antwoord beoordeelt en welke informatie je beter niet deelt.

AI in één eenvoudige zin

AI is technologie die patronen gebruikt om een taak uit te voeren of een antwoord te maken.

1

Jij geeft een opdracht

Je schrijft of spreekt in wat je nodig hebt.

2

AI verwerkt je vraag

De dienst zoekt patronen die bij je opdracht passen.

3

Je krijgt een resultaat

Dat kan tekst, een lijst, afbeelding of ander antwoord zijn.

De betekenis van de afkorting

Waar staat AI voor?

Artificial intelligence

AI is de Engelse afkorting van artificial intelligence.

Artificiële of kunstmatige intelligentie

In het Nederlands wordt meestal artificiële intelligentie of kunstmatige intelligentie gezegd.

Het woord “intelligentie” kan de indruk geven dat AI denkt zoals een mens. Dat is niet zo. AI verwerkt gegevens en herkent patronen, maar heeft geen menselijk bewustzijn.

Je gebruikt het mogelijk al

AI zit al in veel dagelijkse toepassingen

Niet alle AI ziet eruit als een chatbot. Veel systemen werken op de achtergrond.

Navigatie

Een routeplanner voorspelt reistijden en stelt routes voor.

Spamfilter

Je e-maildienst probeert ongewenste en verdachte berichten te herkennen.

Aanbevelingen

Webwinkels en videodiensten stellen producten of programma’s voor.

Spraakherkenning

Je smartphone zet gesproken woorden om in geschreven tekst.

De AI waarmee je een gesprek voert

Wat is generatieve AI?

Generatieve AI is AI die nieuwe inhoud kan maken op basis van een opdracht.

Tekst

Bijvoorbeeld een e-mail, samenvatting, uitleg of stappenplan.

Afbeeldingen

Bijvoorbeeld een illustratie, pictogram of creatieve visual.

Geluid

Bijvoorbeeld een stem, muziekfragment of transcriptie.

Computercode

Bijvoorbeeld een klein codevoorbeeld of hulp bij een technische fout.

ChatGPT, Gemini, Claude en Perplexity zijn voorbeelden van diensten waarbij je in gewone taal een vraag of opdracht kunt invoeren.

Praktische toepassingen

Wat kan AI voor jou doen?

Teksten helpen schrijven

Een eerste versie maken, herschrijven, inkorten of eenvoudiger formuleren.

Informatie uitleggen

Een moeilijk begrip in gewone taal uitleggen of voorbeelden geven.

Ideeën bedenken

Suggesties geven voor maaltijden, uitstappen, cadeaus of activiteiten.

Plannen en ordenen

Een planning, checklist, agenda of stappenplan maken.

Documenten samenvatten

De belangrijkste informatie uit een tekst of bestand halen.

Afbeeldingen bespreken

Beschrijven wat zichtbaar is of tekst uit een afbeelding lezen.

De juiste verwachting

Zie AI als een hulpmiddel, niet als een automatische expert

AI als hulpmiddel

geeft een eerste voorstel;
helpt ideeën ordenen;
maakt een taak sneller;
geeft verschillende mogelijkheden;
kan een tekst verbeteren.

AI als eindbeslisser

garandeert geen juist antwoord;
kent niet automatisch je volledige situatie;
neemt geen verantwoordelijkheid over;
vervangt geen noodzakelijke vakexpert;
mag belangrijke beslissingen niet blind bepalen.

AI denkt en voelt niet zoals een mens

Een AI-assistent kan vriendelijk, begripvol of overtuigend klinken. Dat betekent niet dat het systeem gevoelens, ervaringen of een eigen mening heeft.

Een mens

Heeft ervaringen, emoties, bedoelingen, verantwoordelijkheden en kennis uit het echte leven.

Een AI-systeem

Verwerkt gegevens en maakt een resultaat op basis van patronen, instructies en beschikbare informatie.

De toepassing waarmee je praat

Wat is een AI-assistent?

Een AI-assistent is een toepassing waarmee je via tekst of spraak opdrachten en vragen uitwisselt.

ChatGPT

Een algemene AI-assistent voor vragen, tekst, bestanden en andere taken.

Gemini

De AI-assistent van Google voor vragen en verschillende soorten inhoud.

Claude

Een AI-assistent die onder meer wordt gebruikt voor teksten en documenten.

Perplexity

Een AI-zoekdienst die antwoorden kan combineren met online bronnen.

Vergelijk de vier AI-diensten

Je opdracht aan AI

Een vraag of opdracht aan AI wordt vaak een prompt genoemd

“Prompt” is alleen een kort woord voor wat jij in het invoervak schrijft of inspreekt.

Een vraag

Wat is phishing?

Een opdracht

Schrijf een vriendelijke e-mail.

Een aanpassing

Maak dit antwoord korter.

Je hoeft het woord “prompt” zelf niet te gebruiken. Je kunt gewoon spreken over je vraag of opdracht.

Van opdracht naar resultaat

Wat geef je aan AI en wat krijg je terug?

Invoer

De informatie die jij aan AI geeft.

een geschreven vraag;
een gesproken opdracht;
een afbeelding;
een document;
extra voorwaarden of voorbeelden.

Uitvoer

Het resultaat dat AI maakt.

een antwoord;
een samenvatting;
een lijst of tabel;
een afbeelding;
een voorstel dat je verder kunt aanpassen.

Een antwoord in gewone taal

Waarom lijkt AI soms slimmer dan het is?

AI kan snel reageren, verzorgd schrijven en complexe onderwerpen eenvoudig uitleggen. Daardoor kan het antwoord zeer deskundig klinken.

Snelheid

Een lang antwoord kan binnen enkele seconden verschijnen.

Vlotte taal

Het resultaat kan professioneel, vriendelijk en overtuigend klinken.

Veel onderwerpen

Eén dienst kan vragen over zeer uiteenlopende onderwerpen beantwoorden.

Een overtuigend antwoord is niet automatisch juist

AI kan een fout antwoord even vlot formuleren als een correct antwoord. Controleer daarom belangrijke informatie.

Een belangrijke beperking

AI kan verkeerde of verzonnen informatie geven

Verkeerde feiten

Een naam, datum, bedrag of andere bewering kan onjuist zijn.

Verouderde informatie

Een antwoord kan gebaseerd zijn op informatie die niet meer actueel is.

Verzonnen details

AI kan informatie aanvullen met iets dat aannemelijk klinkt maar niet bestaat.

Meer over fouten van AI

Oefen zonder risico

Begin met algemene of fictieve informatie

Geschikt om mee te oefenen

een recept of boodschappenlijst;
een fictieve e-mail;
een algemene uitleg;
een planning zonder persoonsgegevens;
ideeën voor een uitstap of activiteit.

Niet zomaar invoeren

wachtwoorden en beveiligingscodes;
bank- en betaalgegevens;
medische gegevens;
vertrouwelijke werkdocumenten;
persoonsgegevens van andere mensen.

Bekijk de regels voor veilig gebruik

Zelf proberen

Stel je eerste eenvoudige vraag

Kies een onderwerp dat je zelf goed kent. Daardoor kun je gemakkelijker beoordelen of het antwoord nuttig is.

Geef vijf ideeën voor een eenvoudige avondmaaltijd met weinig ingrediënten. Gebruik producten die in een gewone Belgische supermarkt verkrijgbaar zijn.

1

Lees het antwoord

Kijk of de ideeën duidelijk en bruikbaar zijn.

2

Kies één voorstel

Selecteer het idee dat je het meest aanspreekt.

3

Vraag verder

Vraag om een recept en een boodschappenlijst.

Goed om meteen te weten

Veelgemaakte misverstanden over AI

“AI weet alles.”

AI kan informatie missen, verkeerd begrijpen of verzinnen.

“AI denkt zoals een mens.”

AI verwerkt patronen, maar heeft geen menselijke ervaring of bewustzijn.

“AI zoekt ieder antwoord op internet.”

Alleen wanneer een zoekfunctie actief is, worden actuele webbronnen gebruikt.

“Een lang antwoord is beter.”

Een kort en gericht antwoord kan veel bruikbaarder zijn.

“Het eerste antwoord is definitief.”

Je kunt altijd om aanpassingen, voorbeelden of een andere vorm vragen.

“Betalende AI maakt geen fouten.”

Ook krachtigere en betalende versies blijven fouten maken.

Dit moet je onthouden

AI is technologie die patronen gebruikt om taken uit te voeren.
Je kunt AI een vraag of opdracht geven in gewone taal.
Generatieve AI kan nieuwe tekst, afbeeldingen en andere inhoud maken.
AI is een hulpmiddel en geen automatische expert.
AI denkt en voelt niet zoals een mens.
Een vraag of opdracht aan AI wordt vaak een prompt genoemd.
AI kan nuttige maar ook verkeerde antwoorden geven.
Controleer belangrijke namen, data, bedragen en beweringen.
Deel geen onnodige persoonlijke of vertrouwelijke informatie.
Je leert AI vooral gebruiken door kleine opdrachten zelf te proberen.

Ga verder met de basiscursus

Hoe werkt AI?

Je weet nu wat AI is en waarvoor je het kunt gebruiken. Op de volgende pagina krijg je een eenvoudige uitleg over wat er gebeurt nadat je een vraag of opdracht invoert.

Die extra achtergrond is niet noodzakelijk om AI te gebruiken. Je mag de technische details overslaan en meteen doorgaan naar wat AI wel en niet kan.

← Terug naar het cursusoverzicht Volgende: hoe werkt AI? →

Wil je de technische uitleg overslaan? Ga rechtstreeks naar wat AI wel en niet kan .